२०८३ साउन १७, आइतबार

@ कृष्ण खनाल

श्रीखबर/कहिलेकाहीँ कुनै व्यक्तिको जीवन उसको आयुभन्दा धेरै ठूलो हुन्छ। केही मानिस केवल आफ्ना लागि बाँच्दैनन्, उनीहरू एउटा राष्ट्रको आत्मविश्वास, पुस्तौँको प्रेरणा र इतिहासको अध्याय बनेर बाँचिरहन्छन्। नेपाली पर्वतारोहणका विश्वप्रसिद्ध व्यक्तित्व निर्मल पुर्जा ‘निम्स दाइ’ त्यस्तै एउटा नाम हुन्।

पाकिस्तानको काराकोरम पर्वत शृङ्खलामा अवस्थित ८,०५१ मिटर अग्लो ब्रोड पिक हिमाल आरोहणका क्रममा हिमपहिरोमा परी निम्स दाइसहित १० जना आरोहीको निधन भएको समाचारले नेपाललाई मात्र होइन, सिंगो विश्व पर्वतारोहण समुदायलाई स्तब्ध बनाएको छ।

एउटा यस्तो व्यक्तित्व, जसले असम्भव भन्ने शब्दलाई चुनौती दिए, अन्ततः उनै हिमालको काखमा सदाका लागि बिलाए। तर केही मानिसहरूको मृत्यु हुँदैन, उनीहरू इतिहास बन्छन्। निम्स दाइ त्यही इतिहास हुन्।

* असम्भवलाई सम्भव बनाउने नेपाली

सन् २०१९ मा विश्वका ८ हजार मिटरभन्दा अग्ला सबै १४ हिमाल केवल ६ महिना ६ दिनमा आरोहण गरेर निम्स दाइले संसारलाई चकित पारे। सात वर्ष लागेको विश्व कीर्तिमानलाई तोड्दै उनले देखाए—सीमा शरीरले होइन, सोचले निर्धारण गर्छ। त्यो केवल एउटा विश्व कीर्तिमान थिएन। त्यो नेपालले विश्वलाई दिएको आत्मविश्वासको घोषणा थियो। एउटा सानो हिमाली देशका नागरिकले इच्छाशक्ति, अनुशासन र अथक परिश्रमले विश्व इतिहास फेरिन सक्छ भन्ने प्रमाण थियो।

• शिखरभन्दा ठूलो थियो उनको सपना

निम्स दाइका लागि हिमाल केवल चढ्ने वस्तु थिएन। त्यो नेपाललाई विश्वसामु चिनाउने माध्यम थियो। उनले नेपाली शेर्पा, पर्वतारोही र गाइडहरूलाई अन्तर्राष्ट्रिय सम्मान दिलाउने अभियान चलाए। सुरक्षित पर्वतारोहण, नेपाली नेतृत्वको प्रवर्द्धन र हिमाली पर्यटनलाई वर्षभरि सक्रिय बनाउने उनको दृष्टि दूरगामी थियो। उनले व्यक्तिगत कीर्तिमानभन्दा धेरै माथि उठेर नेपालको साहसिक पर्यटनलाई विश्वकै उत्कृष्ट ब्रान्ड बनाउन आफ्नो सम्पूर्ण ऊर्जा समर्पित गरे।

* विश्वले गुमाएको प्रेरणादायी व्यक्तित्व

निम्स दाइको निधनपछि नेपालका राजनीतिक नेतृत्वदेखि विश्वभरका पर्वतारोही, साहसिक खेलकुदका अभियन्ता, पर्यटनकर्मी र लाखौँ शुभेच्छुकले श्रद्धाञ्जली अर्पण गरेका छन्।

प्रधानमन्त्री वालेन्द्र शाहले उहाँको साहस र समर्पण इतिहासमा सदैव प्रेरणाको स्रोत रहने उल्लेख गरेका छन्। राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीका सभापति रवि लामिछानेले व्यक्तिगत सम्बन्ध सम्झँदै भावुक श्रद्धाञ्जली व्यक्त गरे भने नेपाली कांग्रेसका सभापति गगनकुमार थापाले निम्स दाइ अन्तिम क्षणसम्म फर्कने आशा आफूमा जीवित रहेको स्मरण गरे।

यी अभिव्यक्तिहरूले निम्स दाइ केवल सफल आरोही मात्र नभई धेरैका लागि प्रेरणा, मित्र र विश्वासका प्रतीक थिए भन्ने पुष्टि गर्छन्।

@ सैनिकदेखि विश्वविजेतासम्म

म्याग्दीको दाना गाउँमा जन्मिएर चितवनमा हुर्किएका निर्मल पुर्जाको यात्रा सामान्य थिएन। बेलायती गोर्खा सैनिक हुँदै बेलायती रोयल नेभीको विशेष बल (एसबीएस) मा छनोट हुने पहिलो नेपाली बनेका उनी अनुशासन, साहस र दृढ संकल्पका अनुपम उदाहरण थिए। त्यही सैनिक जीवनबाट प्राप्त साहसलाई उनले हिमालमा रूपान्तरण गरे। संसारका कठिनतम शिखरहरू उनका लागि चुनौती थिए, डर होइन।

*.ब्रोड पिकमा रोकियो यात्रा

ब्रोड पिकमा हिमपहिरोले निम्स दाइको जीवनयात्रा रोकिदियो। तर उनले निर्माण गरेको विरासतलाई कुनै हिमपहिरोले बगाउन सक्दैन। आज हजारौँ युवा उनको कथा पढेर आफ्ना सपनाप्रति दृढ बन्छन्। नेपाली पर्वतारोहणको इतिहास लेखिँदा निम्स दाइको नाम स्वर्ण अक्षरमा अंकित रहनेछ। विश्वका साहसी मानिसहरूको सूची बनाउँदा उनको योगदान सधैँ अग्रपङ्क्तिमा रहनेछ।

श्रीखबर अनलाइन परिवार स्वर्गीय निम्स प्रति भावपूर्ण श्रद्धाञ्जली अर्पण गर्दछ।  साेकाकुल परिवारजनमा हार्दिक समवेदना ….